"Jongens waren we – maar aardige jongens…" én arme studenten. John Benjamins studeerde archeologie in Delft en speelde eerste viool in het Haagse krontjongorkest Eurasia . In 1928 was Eurasia in de Edison Bellstudio’s in Londen voor de plaatopname van Krontjong Toegoe en Krontjong Kemajoran.

Ergens op een plein in Londen, ver weg van huis, speelden de jongens hun melancholische muziek. Een statige dame kwam langs en bleef staan luisteren. De muziek had haar zichtbaar geraakt. Ze nodigde de jongens uit en gaf hen nieuwe kleren. Die vrouw was Queen Mary, echtgenote van de toen heersende vorst George V. Jaren later in Indië was John Benjamins één van de vele burgerslachtoffers uit de wijk Bronbeek tijdens de bersiap in Bandoeng. Hij werd (43 jaar oud) begraven in het verzamelgraf Bronbeek op het Ereveld Pandu. John Benjamins staat als eennalaatste rechts op de foto. De legendarische Guus Becker staat uiterst links op de foto. Deze foto van Eurasia is vermoedelijk in de dertiger jaren van de vorige eeuw gemaakt. Met dank aan Barbara Benjamins.

© Beeldmateriaal: familie Benjamins

Voor de liefhebber: Het Tong Tong Festival organiseert Krontjong Nu tijdens de 48e Pasar Malam Besar in Den Haag.

Je komt ze nog wel eens tegen in de nalatenschap van een verzamelaar of op rommelmarkten: 78-toerenplaatjes met een fraai platenlabel in een bruinpapierenhoes. Edison Bell Radio was zo’n platenlabel dat zelfs ruimte bood aan krontjongmuziek.

Het Haagse krontjongorkest Eurasia mocht in 1928 in Londen een plaatopname maken in de Edison Bellstudio’s. Krontjong Toegoe (Lief Indië) en Krontjong Kemajoran (Nacht Sirenen) werden in bakeliet geperst. Een label in Art Deco stijl bezegelde de opname. Volgens de overlevering waren de jonge leden van dit gezelschap Indische studenten uit Leiden en Delft. Met optredens konden de studenten die financiële hulp nodig hadden, worden ondersteund . Naar het schijnt heeft Eurasia ook in Parijs en Boedapest opgetreden en zijn later ook Nina Bobo en Ramboet Itam, Matanja Galak aan het bakeliet toevertrouwd. Wie meer informatie heeft over deze legendarische plaatopnames en het orkest kan zijn of haar reactie hier onderaan plaatsen.

Ruis en gekraak begeleiden melancholische krontjongklanken terwijl de melodie mijn dochter van 8 aan ‘vroeger’ doet denken.

Lees ook: Somewhere in England

“Ernst Jansz is al jaren een vaste gast op de Pasar Malam Besar, in wisselende gedaanten: als schrijver, als muzikant. Na de Doe Maar-gekte zocht Jansz de rust op en schreef twee boeken over zijn Indische achtergrond. Ook in de muziek die Jansz tegenwoordig maakt, is zijn Indische achtergrond hoorbaar. Op zijn solo-album De Overkant verwerkte hij elementen van de krontjong in zijn veelal akoestische liedjes. In het programma dat hij speciaal voor de 46e Pasar Malam Besar heeft samengesteld (zaterdag 19 juni, 15.45 uur), speelt hij krontjong afgewisseld met repertoire van De Overkant. Ernst Jansz wordt begeleid door leden van zijn allereerste band, CCC Inc., in de jaren zestig en zeventig het huisorkest van Paradiso in Amsterdam.

Ernst Jansz: gitaar, wasbord, zang; Joost Belinfante: viool, ukelele, zang; Jaap van Beusekom: slide-guitar, banjo, zang; Huib Schreurs: mondharmonica, zang.”

Bron: © Pasar Malam Besar

Lees verder over CCC