Fragmenten I

Fragmenten uit Vlucht in de werkelijkheid, waar mogelijk geïllustreerd met beeldmateriaal, bedoeld als impressie van mijn boek.
Scènes uit Den Haag, voormalig Nederlands-Indië, Indonesië en Suriname. People, places and things: het decor van Vlucht in de werkelijkheid.

In het eerste deel is hoofdstuk 53, pagina 125 van enkele foto’s voorzien. We volgen Erik wandelend door de binnenstad van Paramaribo. Het vertrekpunt is zijn logement aan de Costerstraat.

[53]

Via de Costerstraat, de Verlengde Mahonylaan, rechtsaf de Prins Hendrikstraat in en linksaf de Regentessestraat in, wandel ik naar de Julianastraat. Het had sneller gekund, maar dit is mijn route.

Julianastraat, splitsing met Koninggestraat waar zich onder meer het St Vincentius ziekenhuis bevindt. Op weg naar school of een ontbijtroti halen? Links rotishop Carili. Inmiddels verhuisd naar het pand aan de overkant.

De scholieren in uniform lopen naar de scholen in de buurt. Of ze houden zich op bij de rotishop Carili. Het is op dit tijdstip razend druk, net als tijdens lunchtijd.

Ik passeer rechts op de hoek van de Van Roseveltkade het huis van de grote dichter Dobru. Tegenover de Sommelsdijkse kreek. ‘Het huis dat verhalen vertelt, Erik.’

Dobru Oso. Voormalig woonhuis van de dichter Dobru.

Ik volg de slenterroute van mijn vader langs de Sommelsdijkse kreek met aan de rechterkant de Nederlandse ambassade. Het lijkt of ze leegstaat.

De ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden in Paramaribo.

Ik sla rechts af, de Grote Combéweg in. Bij Zus & Zo maak ik een foto van de beschilderde schutting van Surinaamse helden met op de achtergrond het witte houten huis dat ik zo mooi vind. Iedere keer dat ik hier ben is het vervallener dan de vorige keer.

Het portret van Dobru, het tweede van links, is gebaseerd op een foto die in de kapperszaak hangt waar mijn vader trouw om de zes weken kwam.

Robin Ewald Raveles: Dobru. 1935-1983.

Net als mijn vader slenterde Dobru vaak door de oude stad, herkenbaar aan zijn afrokapsel, zwarte snor en grijze baard. Op weg naar zijn werk in het Surinaamse parlement op de hoek van de Grote Combéweg en de Gravenstraat (Henck Arronstraat). Of je zag hem in het centrum met een kleine boekenvoorraad, die hij zelf ook verkocht en signeerde op scholen en bij evenementen.

Gerestaureerd voormalige Parlementsgebouw, hoek Henck Arronstraat en Grote Combéweg.

De dichter-politicus betaalde een maaltijd voor mijn vader tijdens de eerste moeilijke jaren van zijn terugkomst naar zijn geboortegrond van de opbrengst van zijn boeken. En mijn vader was niet de enige: iedereen die het nodig had kreeg wat toegestopt. Het was deze dichter die hem aanspoorde het contact met zijn familie te hernieuwen. ‘Opdat wij Suriname leerden kennen.’ Dobru’s dood in 1983 trok mijn vader zich daarom erg aan. Het waren de jaren dat zelfs mijn vader niet zeker wist of hij in Suriname wilde blijven. Maar hij bleef, ook toen de binnenlandse oorlog het nieuws domineerde.
‘Nederland is me te koud en de mensen zijn me te kil, gudu.’

Andere fragmenten uit Vlucht in de werkelijkheid

Vlucht in de werkelijkheid is te koop via onder meer:

Neem voor lezingen, signeersessies of boeken in consignatie nemen contact op met Patrick Wouters via het contactformulier

Vlucht in de werkelijkheid: Tip van de sluier verzameld

Vlucht in de werkelijkheid werd aan het publiek gepresenteerd in Suriname op vrijdag 3 februari 2023 en in Den Haag op donderdag 23 maart 2023. Op zijn website licht Patrick Wouters een tip van de sluier op met wetenswaardigheden over zijn eerste boek.
In deze post vind je alle bijdragen bij elkaar verzameld.

Tip van de sluier

  1. Foto van vroeger
  2. December 2022: Wan Pipel en Pim de La Parra
  3. Het huis op de hoek
  4. Het Indische verhaal

Boekpresentaties

Julian Wouters verzorgde de vormgeving van de boekomslag. Charlene van Varseveld maakte de foto rechts. Julian maakte de auteursfoto.

Vlucht in de werkelijkheid is te koop via onder meer:

Neem voor lezingen, signeersessies of boeken in consignatie nemen contact op met Patrick Wouters via het contactformulier

Romandebuut van ‘stille Indo’ – Hans Hemmes, AD Haagse courant 18 april 2023

Journalist Hans Hemmes woonde de boekpresentatie bij van Vlucht in de werkelijkheid op donderdag 23 maart 2023. Hij maakte onderstaand artikel met fotografie van Ashley Melissa de Groot.

De online versie van het artikel, een premium AD-artikel, vind je op: https://www.ad.nl/den-haag/na-een-worsteling-brengt-patrick-zijn-eerste-indische-roman-het-verhaal-spreekt-tot-de-verbeelding~a0e3654b/ (met andere titel en foto).

Every picture tells a story: boekpresentatie Vlucht in de werkelijkheid | Den Haag, 23 maart 2023

Ashley Melissa de Groot legde op fenomenale wijze de Nederlandse boekpresentatie vast van mijn debuut Vlucht in de werkelijkheid.
Positieve energie alom in boekhandel De Vries Van Stockum in Den Haag. Het was een sfeervolle, liefdevolle samenkomst.

Voordragen uit je boek en erover vertellen blijft een bijzondere ervaring. Het voelde als een theatervoorstelling. Het decor vormde de boekhandel waar ik sinds mijn jeugd kom, nu gesitueerd in de fraaie Haagse Passage. Journalist, vriend en schrijver Ricci Scheldwacht (hét Indisch maandblad Moesson) begeleidde de avond op zijn bekende warme wijze, waar hij mij veel ontfutselde 😉. Actrice en beeldend kunstenaar Wieteke van Dort, die voor mij veel betekent, nam het boek in ontvangst.
Mijn moeder, kinderen, man, familie, vrienden, collega’s en nog meer bekenden, waren in groten getale naar Den Haag afgereisd: #dankbaar.

Check de website van Ashley Melissa de Groot: https://www.ashleymelissa.com/

Volg mijn website of mijn socials (Facebook, Instagram en LinkedIn) voor actuele informatie rond lezingen en signeersessies die ik de komende tijd in Nederland houd.
Geïnteresseerd in een lezing, signeersessie, interview etc.? Neem dan contact met mij op via de bekende kanalen of via het contactformulier op deze website.

Over het boek
Vlucht in de werkelijkheid is het caleidoscopische verhaal van de vriendschap tussen Erik en Ralph. Twee Indische jongens; bevriend met elkaar sinds hun twaalfde. Vervreemd van elkaar rond hun zeventiende. Weldra verliezen ze elkaar volledig uit het oog als Erik verhuist. Dertien jaar later vindt een onverwachte en ontroerende ontmoeting plaats. Vanaf dat moment pakken zij de draad van hun vriendschap weer op. Aan de hand van een gezamenlijk boekproject wordt hun vriendschap en familiegeschiedenis ontrafeld. Vlucht in de werkelijkheid verhaalt over het leven vóór de dood. Over vriendschap en familierelaties. Met flashbacks naar gebeurtenissen in Nederlands-Indië/Indonesië en Suriname. Vlucht in de werkelijkheid is ook een migratieverhaal. Een verhaal van verbinding.

Vlucht in de werkelijkheid is nu te koop via onder meer:

Liefdevolle en positieve energie bij Nederlandse boekpresentatie Vlucht in de werkelijkheid

#Trots en #Dankbaar

De Nederlandse boekpresentatie van mijn debuut Vlucht in de werkelijkheid was een liefdevolle en sfeervolle samenkomst. Warme, positieve energie alom. Iedereen die er bij was, live of in gedachten: #dankjewel.

Fotografe Ashley de Groot legde alle emoties op geweldige wijze vast. Op Instagram alvast een selectie van haar geweldige fotografie: https://www.instagram.com/senangproducties/ Op mijn website vind je meer beeldmateriaal van deze onvergetelijke avond.
Op Facebook staat ook een mooie selectie van Asley’s foto’s van dit event: https://www.facebook.com/media/set/?vanity=SenangProducties&set=a.667503645378777

Voordragen uit je boek en erover vertellen blijft een bijzondere ervaring. Het voelde als een theatervoorstelling. Het decor vormde de boekhandel waar ik sinds mijn jeugd kom, nu gesitueerd in de fraaie Haagse Passage. Journalist, vriend en schrijver Ricci Scheldwacht (hét Indisch maandblad Moesson) begeleidde de avond op zijn bekende warme wijze, waar hij mij veel ontfutselde 😉 Wieteke van Dort, die voor mij veel betekent, nam het boek in ontvangst. Mijn moeder, kinderen, man, familie, vrienden, collega’s en nog meer bekenden, waren in groten getale naar Den Haag afgereisd.

Deze avond werd gerealiseerd door Boekhandel De Vries Van Stockum in Den Haag, Ricci Scheldwacht, Wieteke van Dort, Scott Schotsborg en Senang producties.

De komende tijd geef ik lezingen en signeersessie door heel het land. Volg mij via LinkedIn, Facebook, Instagram of deze website voor alle actuele informatie.

Tot daar. Tot ziens.

Geïnteresseerd in een lezing, presentatie, signeersessie of interview? Neem dan contact met mij op via de bekende kanalen.

23 maart 2023: boekpresentatie Vlucht in de werkelijkheid

‘Haagse schrijver Patrick Wouters presenteert zijn debuut Vlucht in de werkelijkheid

Wees welkom op de boekpresentatie van het debuut van geboren Hagenaar Patrick Wouters. Tijdens de boekpresentatie interviewt Ricci Scheldwacht (redacteur van Indisch maandblad Moesson) Patrick over zijn caleidoscopische boek.
Het eerste exemplaar van Vlucht in de werkelijkheid wordt aangeboden aan actrice Wieteke van Dort. Uiteraard is er na de presentatie ruimte voor signeren én kan er lekker worden geborreld.

Wat: Boekpresentatie Patrick Wouters
Waar: De Vries van Stockum Den Haag, Passage 11
Wanneer: donderdag 23 maart 2023, 18.00 (inloop 17.30)
Toegang : gratis’

Aanmelden is niet nodig. Het is een gezellige literaire kumpulan tussen de boeken 😉

Over het boek
Vlucht in de werkelijkheid is het caleidoscopische verhaal van de vriendschap tussen Erik en Ralph. Twee Indische jongens; bevriend met elkaar sinds hun twaalfde. Vervreemd van elkaar rond hun zeventiende. Weldra verliezen ze elkaar volledig uit het oog als Erik verhuist. Dertien jaar later vindt een onverwachte en ontroerende ontmoeting plaats. Vanaf dat moment pakken zij de draad van hun vriendschap weer op. Aan de hand van een gezamenlijk boekproject wordt hun vriendschap en familiegeschiedenis ontrafeld. Vlucht in de werkelijkheid verhaalt over het leven vóór de dood. Over vriendschap en familierelaties. Met flashbacks naar gebeurtenissen in Nederlands-Indië/Indonesië en Suriname.

Vlucht in de werkelijkheid is nu te koop via onder meer:

Neem voor lezingen en signeersessies contact op met Patrick Wouters.

Vlucht in de werkelijkheid: Tip van de sluier 4

In Suriname vond op vrijdag 3 februari 2023 de presentatie plaats van Vlucht in de werkelijkheid. Op donderdag 23 maart 2023 is de Nederlandse boekpresentatie in Den Haag. Tot die tijd licht Patrick Wouters regelmatig een tip van de sluier op met wetenswaardigheden over zijn eerste boek.

Een Indisch verhaal
In Suriname kwam mijn boek af. Hier schreef ik de laatste hoofdstukken. Ik durf te beweren dat Suriname, naast mijn partner, mijn muze is. Het boek eindigt ook in Switi Sranan. De eerste proefexemplaren van mijn debuut ontving ik in Paramaribo. Dat ik hier dan ook voor Surinaamse vrienden, bekenden, collega’s mijn boek aan het publiek mocht voorstellen is een groot cadeau.

Collage van familiefoto’s: https://instagram.com/indischalbum

Tijdens de boekpresentatie, begeleidt door collega-schrijver Tessa Leuwsha, kwam mijn Indische achtergrond aan de orde. Immers, hoe je het wendt of keert: Vlucht in de werkelijkheid is ook een Indisch verhaal, al had ik het zelf niet zo ‘geframed’. Tessa lichtte dat aspect eruit mede naar aanleiding van een heftig fragment dat zij uitkoos om voor te lezen: de getormenteerde stiefvader van Erik, die zijn gezin managede als een kampbewaarder. Bovendien is de Indische geschiedenis in al haar facetten in Suriname praktisch onbekend. In Nederland is het niet veel anders. Suriname kent door al dan niet gedwongen arbeidsmigratie een enorme Javaanse gemeenschap sinds 1890. Indonesië is voor hen het land van afkomst. Voor de Indo is Indonesië het land van herkomst.
Wat de Indo is voor Nederland, is de creool voor Suriname: veel creolen zijn van gemengd Afrikaans-Europese of Aziatische afkomst.

Ik geef ook lezingen: Van Sneek naar Soerabaja

Van Sneek naar Soerabaja
Ik ben een Indo. Indo is afkomstig van Indo Europeaan. De Indo is van gemengd bloed. Beter: dubbelbloed. Gemixed dus. Kinderen van (meestal) witte Nederlanders met een Inlandse (Indonesische) vrouw. Ook als je Indische ouders hebt zoals in mijn geval, ben je Indisch, Indo. Er bestaat niet zoiets als: “Ik ben voor de helft Indisch, of voor een zestiende of voor een kwart”. Je bent hoe dan ook Indo: een mix. Net zoals mijn kinderen (hun vader is een Indo 😉
In mijn stamboom zie je een keur aan nationaliteiten voorbij komen.
Langs moederskant heb ik witte voorvaders, KNIL-soldaten geronseld uit Frankrijk en Indonesische (Javaanse) voormoeders. Maar ook is er een link met Portugal en de Molukken. De tak langs moederskant is verreweg de meest interessante, maar helaas niet alles is opgetekend.

Familie langs moederskant. Rechts vooraan: mijn overgrootvader met zijn slaapbroek.

Langs vaderskant begint het verhaal in Duitsland. Mijn oudst bekende voorvader vluchtte als Rooms-Katholiek uit Münsterland om als seizoensarbeider in de omgeving van Heerenveen een beter bestaan op te bouwen. Het geslacht Wouters vestigde zich in Sneek en verspreidde zich weldra over de hele wereld. Mijn overgrootvader vertrok net als de overgrootvader van Erik van Sneek naar Soerabaja, waar zijn broer als notaris werkte.

Gravure Hannekemaaier 17e eeuw, Friesland

Nederland migratieland
In de 17e eeuw werd Nederland overspoeld door arbeidsmigranten uit heel Europa. Velen ging als seizoensarbeider aan de slag in Friesland. Als hannekemaaier (grasmaaier). Beerent Wouters kwam terecht in een buurtschap bij Heerenveen, dat nog steeds bestaat: De Knijpe (De knipe). Zijn zoon Wouter Beerents vertrok op jonge leeftijd naar Sneek en wist zich in korte tijd op te werken tot een man van aanzien en fortuin. Ik behoor tot de arme tak 😉
Sinds 1992 beheer ik de familiestamboom van het doopsgezinde Sneekse geslacht Wouters. Hoewel er niet veel aanvullingen meer zijn, is iedere snipper of foto die ik toegestuurd krijg, welkom. In het Centrum voor familiegeschiedenis en het Nationaal archief in Den Haag is veel documentatie terug te vinden. Zo vond ik een krantenknipsel uit de 18e eeuw waarin een familielid wegens verkwisting onder curatele werd gesteld. In de genealogische informatie die ik daarop in de archieven vond, kon ik concluderen dat deze man vlak erna zonder vrouw en kinderen naar de Verenigde Staten is ‘gevlucht’. De verbeelding doet de rest.

Wahrheit und dichtung
Niets is confronterend en fijner tegelijkertijd: de ontmoeting met je lezers. Tot nu toe mocht ik veel warme reacties ontvangen op mijn boek. De meeste gestelde vraag betreft het autobiografische aspect. Maar bevat niet alle literatuur die we kennen en waarderen autobiografische elementen? Vind je het boek mooier als er staat: gebaseerd op waargebeurde feiten of verhalen? Als er staat: non-fictie? Ik kan me net als collega schrijver en vriend Herman Keppy voorstellen dat men bepaalde karaktereigenschappen van mijn personages herkent of aan mij toedicht of aan mensen die ik gekend hebt. Maar let wel: Vlucht in de werkelijkheid is een product van mijn verbeelding.

Oost-Java 1948. Een vergelijkbare foto wordt beschreven in het verhaal van de schoonvader van Ralph. De andere hoofdpersoon uit Vlucht in de werkelijkheid. Foto afkomstig uit het archief van Leo Vogels.

Zie meer foto’s en verhalen uit mijn familiearchief op Facebook en Instagram.

Vlucht in de werkelijkheid is te koop via onder meer:

Tip van de sluier